Druk

Technika druku na kamiennej matrycy - animacja Flash

Druk z kamiennej matrycy przebiega znacznie szybciej ni┼╝ w przypadku technik wkl─Ös┼éo- i wypuk┼éodrukowych. Wa┼ékowanie kamienia przed wykonaniem ka┼╝dej kolejnej odbitki zajmuje wprawnemu litografowi chwil─Ö (je┼Ťli matryca zosta┼éa w┼éa┼Ťciwie wytrawiona).

Zanim rozpoczniemy druk, musimy przygotowa─ç papier na nak┼éad i papier na odbitki pr├│bne, zaznaczy─ç na nim i na kamieniu pasery. Musimy mie─ç r├│wnie┼╝ pod r─Ök─ů miski z zimn─ů, czyst─ů wod─ů wraz z wiskozow─ů g─ůbk─ů do wil┼╝enia kamienia podczas wa┼ékowania i prawie such─ů g─ůbk─Ö do zbierania nadmiaru wody z kamienia przed po┼éo┼╝eniem na niego papieru.

Kamie┼ä nale┼╝y ustawi─ç na stole prasy przy samym jego (sto┼éu) ko┼äcu. Bez opuszczania wajchy nale┼╝y podjecha─ç sto┼éem z kamieniem pod tarnik w dok┼éadnie takie miejsce, w kt├│rym tarnik znajduje si─Ö ju┼╝ nad kamieniem, ale jeszcze nie nad rysunkiem (optymalnie jest, kiedy tarnik znajduje si─Ö jeszcze przed papierem). Trzeba zaznaczy─ç to miejsce na nieruchomej cz─Ö┼Ťci prasy po to, ┼╝eby za ka┼╝dym razem doje┼╝d┼╝a─ç sto┼éem do tego samego momentu. Nast─Öpnie nale┼╝y dojecha─ç sto┼éem do samego ko┼äca (dalej nie opuszczaj─ůc wajchy) i sprawdzi─ç czy w takiej pozycji tarnik jest ju┼╝ poza rysunkiem i jeszcze nad kamieniem (optymalnie jest w├│wczas, kiedy jest r├│wnie┼╝ za papierem). W celu ustalenia najlepszej pozycji - mo┼╝na u┼╝y─ç ┼Ťruby znajduj─ůcej si─Ö na ko┼äcu sto┼éu.

Na nawa┼ékowany osuszony kamie┼ä (osuszony, ┼╝eby papier nie odkszta┼éca┼é si─Ö pod wp┼éywem wilgoci) mo┼╝na po┼éo┼╝y─ç papier do odbitki pr├│bnej. Odbitki takie wykonuje si─Ö po to, ┼╝eby pozwoli─ç matrycy na przybranie odpowiedniej ilo┼Ťci farby i ustali─ç 'z ilu wa┼ék├│w' nale┼╝y wykonywa─ç odbitki. Kamie┼ä osi─ůga odpowiedni stopie┼ä zaczernienia po wykonaniu kilku odbitek pr├│bnych.

Po po┼éo┼╝eniu na kamie┼ä papieru, trzeba przykry─ç go jeszcze jednym arkuszem, kt├│ry da dodatkow─ů izolacj─Ö mi─Ödzy papierem, tekstolitem a tarnikiem. Na koniec trzeba po┼éo┼╝y─ç w┼éa┼Ťnie tekstolit nasmarowany cienk─ů warstw─ů smaru (tylko od g├│ry!), ┼╝eby tarnik (ze sk├│r─ů r├│wnie┼╝ pokryt─ů smarem) mia┼é mo┼╝liwo┼Ť─ç ┼Ťlizgania si─Ö po nim podczas przejazdu prasy.

Teraz mo┼╝na rozpocz─ů─ç druk: najpierw nale┼╝y podjecha─ç sto┼éem do zaznaczonego miejsca i sprawdzi─ç docisk. Trzeba w tym celu opu┼Ťci─ç wajch─Ö - je┼Ťli nie napotkamy oporu - znaczy, ┼╝e jest zbyt ma┼éy, je┼Ťli nie uda si─Ö opu┼Ťci─ç wajchy - jest zbyt du┼╝y. Pokr─Öt┼éem znajduj─ůcym si─Ö nad tarnikiem trzeba wyregulowa─ç odpowiedni docisk. P├│┼║niej mo┼╝na 'przejecha─ç' sto┼éem prasy a┼╝ do ko┼äca jednostajnym ruchem. Je┼Ťli tarnik stanie w po┼éowie ruchu prasy - na odbitce mo┼╝e pojawi─ç si─Ö ciemniejszy pasek. Po sko┼äczeniu 'przejazdu' - nale┼╝y podnie┼Ť─ç wajch─Ö do pozycji wyj┼Ťciowej, wr├│ci─ç sto┼éem do pocz─ůtkowej pozycji, zdj─ů─ç tekstolit, papier przek┼éadkowy i bardzo delikatnie podnie┼Ť─ç odbitk─Ö. Po od┼éo┼╝eniu odbitki na suszark─Ö, nale┼╝y natychmiast zwil┼╝y─ç kamie┼ä, ┼╝eby zapobiec jego przesuszeniu. Kamie┼ä podczas ca┼éego procesu powinien by─ç wilgotny (mo┼╝e za wyj─ůtkiem k┼éadzenia papieru na kamie┼ä).